ARCHIEF VAN PROGRAMMA NAJAAR 2019.
24.09     Ongeneeslijk Religieus.
Door Gerko Tempelman, filosoof.

Gerko geeft lezingen o.a. over filosofie, islam en ideeëngeschiedenis.

Er is geen ontkomen meer aan: religie is terug in het publieke domein. Islamieten, hipsterchristenen en er is een wildgroei aan oosterse en germaanse spiritualiteit - de Groene Amsterdammer noemt het ‘de verrassende comeback van religie’: er wordt druk over gediscussieerd. Hoe is dat gebeurd?

Het is tijd voor een frisse, filosofische blik op deze materie.

08.10     Perfectionisme – een vloek of een zegen?
Workshop met Carli Coenen, promovendus filosofie aan de Open Universiteit Nederland.         

Veel mensen streven naar perfectionisme. Perfectie als bron van daadkracht, gedrevenheid, zorgvuldigheid. Maar perfectionisme lijkt ook de bron van allerlei mentaal leed, zoals dwangmatige precisie, neurotische controle, je werk of jezelf niet genoeg vinden en nooit tevreden kunnen zijn. Is perfectie een deugd of juist een probleem van onze huidige prestatiemaatschappij? Zouden we onze imperfecties en mislukkingen meer moeten omarmen als tegenwicht tegen perfectionisme? Of kunnen we niet zonder ons streven naar perfectie?

05.11     Een polemiek tussen Sartre en Camus over het humanisme.

Door  Gerrit van der Most, gepensioneerd kinderpsychiater en psychoanalyticus, schrijver van de filosofische novelle Hoogwatervlucht,  met het debat tussen Sartre en Camus als vertrekpunt.

De existentialisten Albert Camus en Jean Paul Sartre schreven in Les Temps Modernes een felle polemiek over de grondslagen voor het humanisme. Helaas overschaduwde de vileine spot van Sartre en de gekwetste trots van Camus dat wat op het spel stond: het vinden van pijlers voor een humanistische ethiek. Ook nu nog heeft de mens nauwelijks antwoord op het dilemma dat Camus in: De mens in opstand aan de orde stelde.

19.11     De mens is geest, Kierkegaards humanisme.
Door Andries Visser, wiskundige, filosoof en Kierkegaard kenner.

Naar aanleiding van het boek De mens is geest gaat de inleider in op Kierkegaards visie op de mens en menselijkheid en op de ‘stadia’, de verschillende levensgebieden waarin ons leven zich afspeelt. Ieder mens heeft naast een uiterlijk leven ook een minstens zo fascinerend innerlijk leven. Met de relatie tussen die binnen- en buitenkant heeft Kierkegaard zich intensief beziggehouden.

03.12     Serendipiteit, de paradox van de ongezochte vondst.
Door Pek van Andel. Van Andel werkte aan een kunsthoornvlies, deed proeven die de verdachte van de zogenaamde 'balpenmoord' vrijpleitten en schreef o.a. Serendipiteit, de ongezochte vondst, samen met Wim Brands.

Een ongezochte vondst begint per definitie met een verrassende waarneming, die correct wordt geduid. Volgens Van Andel is het talent voor serendipiteit te doceren, én te leren, door te analyseren hoe je het onverwachte opmerkt, duidt en toepast. Gericht onderzoek en serendipiteit blijken elkaar niet uit te sluiten, maar juist aan te vullen, en zelfs te versterken. 

17.12     Agambens Homo Sacer - De wetteloze ruimte binnen de wet.
Door Martijn Boven, filosoof, literatuurwetenschapper en docent.

De Italiaanse filosoof Giorgio Agamben richt zich in een groot deel van zijn werk op de figuur van de Homo Sacer, een figuur uit het Romeinse recht, die zowel binnen als buiten de wet valt. Deze lezing laat zien hoe Agamben deze Romeinse figuur gebruikt om hedendaagse situaties te analyseren waarin sprake is van een wetteloze ruimte binnen de wet, zoals in het vluchtelingkamp of in detentiecentra voor illegalen.