Maand van de filosofie met als landelijk thema: verbeelding aan de macht

zie ook https://www.maandvandefilosofie.nl

10.04 Valt er over smaak te twisten? Over de objectiviteit van schoonheid.
Door Daan Evers.

 
Wat is de status van schoonheid? Is het objectief of subjectief?

Immanuel Kant meende dat de schoonheidservaring aanspraak maakt op universele geldigheid. Iets mooi noemen zou een eis insluiten dat anderen hetzelfde ervaren, en die eis zou ook gerechtvaardigd zijn. Volgens Kant komt de schoonheidservaring namelijk voort uit het vrije spel van de verbeelding en het verstand, en dat zou voor iedereen hetzelfde zijn.

Kants theorie is problematisch omdat je kunt betwijfelen dat de schoonheidservaring voortkomt uit mechanismen die voor iedereen hetzelfde werken. Maar uit het feit dat mensen verschillende dingen mooi vinden volgt niet dat schoonheid subjectief is. Verschillende mensen oordelen immers ook verschillend over klimaatverandering of de evolutietheorie.  

Een beter argument is dat emoties zijn betrokken in de schoonheidservaring. Maar hoe sterk is dat argument? En hoe verhoudt het schoonheidsoordeel zich tot het kwaliteitsoordeel? Kan kunst die lelijk is niet goed zijn?

Daan Evers studeerde filosofie in Utrecht en Oxford. Hij specialiseert zich in de meta-ethiek en de esthetica. Hij is universitair docent Wijsbegeerte aan de Rijksuniversiteit Groningen.